Zoekconferentie

Omschrijving

Het doel van een zoekconferentie is om een beeld te creëren van een wenselijke en bereikbare toekomst, alsook de ontwikkeling van een strategisch plan en/of van actieplannen. De zoekconferentie kan dus gebruikt worden als onderdeel van een transformatieproces, van een strategische planning en van beleidsvorming.

Zoekconferenties zijn ook nuttig bij

  • de creatie van nieuwe organisatievormen die om kunnen gaan met dringende of verwaarloosde zaken;
  • het rationaliseren van belangrijke conflicten in een strategische context;
  • bij het anticiperen en reageren op impactvolle ontwikkelingen;
  • bij het zoeken naar een of meerdere thema’s voor professionalisering of onderzoek.

Sterke punten

  • Omdat er op voorhand geen vaste probleemdefiniëring is, worden burgers/medewerkers zeer vroeg betrokken in het beleidsproces. Hierdoor hebben ze de vrijheid om eigen perspectieven en ervaringen aan bod te laten komen.
  • Er worden onmiddellijk concrete acties geformuleerd voor de implementatie van de aanbevelingen. Dit doet de uitvoerbaarheid van de voorgestelde maatregelen toenemen.
  • Men bekomt (idealiter) een gemeenschappelijke visie en gezamenlijke doelstellingen.
  • Men tracht zowel wenselijke als haalbare objectieven te formuleren.
  • Dit instrument kan gebruikt worden bij uiteenlopende beleidskwesties, maar is vooral geschikt voor ongestructureerde en complexe problemen waarbij meerdere stakeholders betrokken zijn.
  • Men richt zich op de lange termijn, wat de duurzaamheid van beslissingen ten goede komt.
  • Zoekconferenties zetten ‘het hele systeem in één kamer’: iedereen die belang heeft in de beleidsagenda wordt uitgenodigd, terwijl deze personen elkaar gewoonlijk niet ontmoeten.
  • Men kan de standvastigheid en flexibiliteit van een beleid toetsen door zich de vraag te stellen of het nog zal standhouden in de toekomst.

Zwakke punten

  • Het is niet eenvoudig om tot een consensus te komen. Conflicten en verschillen worden dus niet steeds opgelost.
  • Bij gebrek aan goede begeleiding van het proces kan het resulteren in onrealistische verwachtingen en onhaalbare doelstellingen.
  • Indien er geen professionele moderator is, bestaat het risico dat niet alle standpunten aan bod komen.

Tips bij gebruik

  • Zorg ervoor dat alle belangrijke stakeholders aanwezig zijn, zodat zoveel mogelijk perspectieven aan bod kunnen komen en men rekening kan houden met de verschillende belangen in de samenleving.
  • Professionele ondersteuning door een bekwame moderator is een succesvoorwaarde. Hij/zij beschikt over de nodige vaardigheden en heeft de bevoegdheid om een neutrale positie in te nemen. Idealiter heeft hij/zij zich een groot aantal gedragingen en noodzakelijke attitudes eigen gemaakt, te vatten onder de noemer 'Inspirerend faciliteren van participatie'.
  • Besteed in de voorbereiding vooral veel tijd aan het rekruteren van de deelnemers om een zo gevarieerd en ‘volledig’ mogelijke groep te bekomen.
  • Sowieso nuttig is het om ook rekening te houden met de meer generieke aandachtspunten die voor de meeste participatiemethoden gelden.

Bereik

  • Relatief beperkte groep specifieke stakeholders, vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties of belanghebbende personen (20 à 65) die erg betrokken zijn bij het thema, maar niet behoren tot de groep van experts.
  • Deze techniek is ook geschikt om groepen met minder behartigde belangen te betrekken.




Tekst overgenomen uit:

  • Van der Zouwen , T. (2005). Gebruik van large scale intervention methoden. www.largescaleinterverntions.com/toolbox (geraadpleegd op 1/4/2011).
  • Loyens, K. & Van de Walle, S. (2006). Methoden en technieken van burgerparticipatie. Leuven: Instituut voor de overheid -- te vinden op de website van het Instituut voor de overheid (geraadpleegd op 1/4/2011).